Akü Seçimi: Start-Stop Araca Normal Akü Takmak Pahalı Bir Hata
Start-stop sistemli araçlar EFB veya AGM akü ister. Standart akü takıldığında birkaç ay içinde bitiyor ve kimse garanti kapsamına almıyor.
Akü, arıza verene kadar düşünülmeyen bir parçadır ve genellikle en kötü anda, sabah işe giderken kendini gösterir. Değişim anında verilen aceleci karar da çoğu zaman yanlış olur: fiyata bakılır, amper değerine bakılır, ama araç tipine bakılmaz.
Start-stop sistemi varsa akü tipi zorunludur
Motoru her durakta kapatıp yeniden çalıştıran start-stop sistemli araçlar, aküyü klasik bir araçtan çok daha ağır çalıştırır: gün içinde onlarca marş ve sürekli kısmi şarj döngüsü. Standart kurşun-asit aküler bu döngüye göre tasarlanmamıştır.
Bu araçlar için iki tip akü vardır: EFB ve AGM. AGM daha dayanıklı ve daha pahalıdır, genellikle start-stop sistemine ek olarak enerji geri kazanımı bulunan araçlarda istenir. Aracınızda hangisinin bulunduğunu, sökülen akünün etiketinden okuyabilirsiniz.
Start-stop araca standart akü takmak yaygın bir tasarruf girişimidir ve genellikle birkaç ay içinde akünün bitmesiyle sonuçlanır. Bu durumda garanti de işlemez, çünkü akü amacı dışında kullanılmıştır. Kısa vadede kazanılan tutar, ikinci akünün maliyetiyle fazlasıyla geri gider.
CCA değeri, amperden daha belirleyici
Aküler genellikle amper-saat (Ah) değeriyle konuşulur ama marş anındaki performansı belirleyen değer CCA'dır: soğuk marş akımı. Bu, akünün düşük sıcaklıkta ne kadar akım verebildiğini gösterir.
Kışın sabahları çalışmayan araçların çoğunda sorun Ah değil, düşen CCA'dır. Yeni akü seçerken aracın orijinal akü etiketindeki CCA değerinin altına inmeyin. Soğuk iklimde yaşıyorsanız bir miktar üstüne çıkmak makul bir tercih olur.
Üretim tarihi ve raf ömrü
Aküler bekledikçe kendiliğinden deşarj olur. Uzun süre rafta bekleyen bir akü, satın alındığında dolu görünse bile kapasitesinin bir bölümünü kalıcı olarak kaybetmiş olabilir.
Akülerin üzerinde üretim tarihi bulunur; kodlama markadan markaya değişir ama satıcıdan okumasını isteyebilirsiniz. Altı aydan yeni bir akü almak makul bir eşiktir.
Ölçü, kutup yönü ve sabitleme
Akünün fiziksel ölçüsü ve kutup yönü araca uymalıdır. Artı kutbun sağda mı solda mı olduğu markadan markaya değişir; yanlış yön kabloların yetişmemesine ya da gergin bağlanmasına yol açar.
Akünün yuvasına sabitlenmesi de önemlidir: yerinde oynayan bir akü hem titreşimden zarar görür hem de kutup başlarında gevşemeye neden olur. Marş sorunlarının bir bölümü aslında akü değil, oksitlenmiş ya da gevşemiş kutup başı sorunudur. Değişimden önce bunu kontrol etmek, gereksiz bir akü alımını önleyebilir.
Akü gerçekten bitti mi?
Aracın çalışmaması her zaman akü demek değildir. Alternatör arızası, kaçak akım ya da marş motoru sorunu da aynı belirtiyi verir. Yeni akü takılıp birkaç hafta sonra aynı sorun yaşanıyorsa, sorun akünün kendisinde değildir.
Servise gitmeden önce belirtileri daraltmak zaman ve para kazandırır; benzer bir yaklaşımı beyaz eşya arıza teşhisi yazımızda cihazlar için anlatıyoruz. Aracınız için de mantık aynıdır: önce ölçün, sonra parça değiştirin.
Akü ömrünü kısaltan alışkanlıklar
Bir akünün beklenen ömrü genellikle üç ile beş yıl arasındadır, ama bu süre kullanım biçimine göre ciddi şekilde değişir. Ömrü kısaltan en yaygın etken kısa mesafeli sürüşlerdir: her marş aküden ciddi bir akım çeker ve alternatörün bunu geri doldurması dakikalar sürer. Günde iki kez on dakikalık yol yapan bir araçta akü hiçbir zaman tam dolmaz ve sürekli kısmi şarj durumunda kalır.
Bu profildeki araçlarda ayda bir kez daha uzun bir yol yapmak ya da akü şarj cihazı kullanmak ömrü belirgin şekilde uzatır.
İkinci etken, araç kapalıyken çekilen akımdır. Sonradan takılan alarm, ses sistemi, takip cihazı ya da yanlış bağlanmış bir araç kamerası, günler içinde aküyü boşaltabilir. Araç birkaç gün duruyorsa ve sonrasında zor çalışıyorsa, ilk bakılacak yer akünün kendisi değil kaçak akımdır.
Sıcaklık da belirleyicidir ve yaygın kanının aksine aküyü asıl yıpratan yazdır. Yüksek sıcaklık elektrolitin buharlaşmasını ve plakaların yorulmasını hızlandırır; kış ise yalnızca zaten yıpranmış aküyü açığa çıkarır. Yani kışın yolda kalan aküyü bitiren şey, çoğunlukla geçirdiği yazdır.
Garanti ve hurda bedeli
Akü garantileri genellikle iki ile dört yıl arasındadır ve çoğu zaman kullanım koşullarına bağlıdır. Garanti belgesinin neyi kapsadığını, hangi durumların kapsam dışı olduğunu satın alma anında okuyun; ayrıntısını garanti belgesi ve servis hakkı yazımızda bulabilirsiniz.
Eski akünüz hurda değeri taşır ve yeni akü fiyatından düşülmesi olağan bir uygulamadır. Bu tutarı sormamak, birçok sürücünün farkında olmadan bıraktığı bir paradır. Ayrıca aküler tehlikeli atıktır; çöpe atılmaz, satıcıya teslim edilir.
Ürün sayfalarımızda ölçemediğimiz bir kriteri boş bırakıyoruz; nedeni metodoloji sayfamızda.